Dauvunau

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12


Chapter 1

1 Na nona vosa na Dauvunau, na luvei Tevita, na tui Isireli.
2 "Sa ka wale, sa ka wale," sa tukuna na Dauvunau, "Sa ka wale, sa ka wale, sa ka wale na ka kecega."
3 Na cava na kena yaga vua na tamata ena nona oca kecega, o koya sa vakaogai koya kina ena ruku ni mata ni siga oqo?
4 Sa lako mai e dua nai tabatamata, sa lako yani e dua tale nai tabatamata, na vuravura sai koya, koya tikoga.
5 Sa cadra na siga, sa dromu tale na siga, sa cici ga yani vakatotolo ki na vanua me cadra tale mai kina.
6 Sa liwa na cagi ki na ceva, sa vuki cake ki na vualiku, sa veitosoyaki tikoga na cagi ka sa tekivu tale na nona i lakolako.
7 E ra sa drodro kece ga yani kina wasawasa na veiuciwai; io, sa sega ni sinai na wasawasa; Era sa lesu tale ki na veiuciwai era a drodro mai kina.
8 E ra sa cakacaka na ka kecega, Sa sega ni vakamacalataki rawa, na mate sa sega ni raica rawa se me rogoca rawa na daliga.
9 Na ka sa tiko oti, sa tiko oqo, ka sa na tiko ga, Na ka sa caka oti, sa caka tiko oqo, ka sa na caka tiko ga. Sa sega ni dua na ka vou sa caka ena ruku ni matanisiga oqo.
10 Sa dua beka na ka me rawa ni tukuni kina, "Raica oqo na ka vou"? Oqo, e se tu sara mai na gauna e liu sara.
11 Sa sega na vakanananu ena ka sa oti Sa sega talega na vakanananu ena ka ena lako tiko mai vei ira ena muri mai.
12 Oi au na Dauvunau, au a tui kei Isireli mai Jerusalemi.
13 Au a sa vakarautaka na yaloqu me'u vakasaqara ka qara matua sara ena yalomatua me baleta na ka kecega ena rukui lomalagi oqo; e ka levu oqo, sa solia na Kalou vei ira na luve ni tamata, me ra cakacaka kina.
14 Au sa raica kece na ka sa caka ena ruku ni matanisiga oqo, io, e dina, sa ka wale sara ka sa vaka ga na tobo cagi.
15 Na ka sa veve, sa sega ni rawa ni vakadodonutaki, kei na ka sa sega sa sega ni rawa me wiliki tale.
16 Au sa veivosaki kei na yaloqu ka tukuna vua, "Raica, au sa rawata na cecere, sa levu sara vei au na vuku mai vei ira kecega sa liu vei au e Jerusalemi. Na yaloqu sa rawata na vuku, na yalomatua kei na kila na ka kece."
17 Sa vakarautaki na yaloqu me kila na ka kecega, na ka ca kecega, na lialia kecega. Au sa qai kila, ni sa vaka na tobo cagi walega.
18 Ni sa levu na yalomatua, sa levu talega na rarawa, o koya sa vakalevutaka na vuku, sa vakalevutaka talega na tagi yaso.


Chapter 2

1 Au sa tukuna ki na yaloqu, "lako mai, me'u vakatovolei iko mada ena marau; oqo mo marau mada"; io, sa dina, sa ka wale talega.
2 Au sa tukuna na kaikaila ena marau— oqo sa "ka ca sara," "na cava ena kauta mai vei keda?"
3 Au sa qara matua ena yaloqu, me'u vakamarautaka na yaloqu ena waini, ni'u sa tubera tiko na yaloqu ena yalomatua kei na noqu taura matua talega na yalowai, me rawa ni'u raica rawa kina na cava e vinaka vei ira na luve ni tamata, me ra cakava ena ruku i lomalagi ena veisiga kecega era sa bula kina.
4 Au sa cakava na noqu cakacaka me levu, au sa tara na noqu vale, au sa tea na veivaini.
5 Au sa cakava nai teitei, au tea na okiti, au sa tea talega na kau vuata kecega.
6 Au sa cakava na vei drano, me'u vakasuasuataka kina na ka kecega sa tei.
7 Era sa tu na dauveiqaravi, tagane kei na yalewa o ira sa sucu ga e loma kei ira era sucu e tuba. Sa tu vei au e levu na manumanu, e levu talega era sa tu rawa ni bera ni'u lako mai ki Jerusalemi.
8 Au sa kumuna talega vei au na koula kei na siliva, na nodra i yau talei na tui kei nai yau ni veiyasana, Au sa rawa na dauveiqaravi tagane kei na yalewa daulaga sere, na nodra marau na luve ni tamata kei na i yaya ni vakatagi kecega.
9 Au sa levu ka cecere vei ira kecega sa liu vei au e Jerusalemi. Sa tiko vata ga kei au na noqu yalomatua.
10 Na ka kecega sa gadreva na mataqu, au sa sega ni maroroi au mai kina, au sa sega ni maroroya na yaloqu mai na ka ni marau ni sa marautaka na yaloqu na noqu oca kecega, oqo na i sau ni noqu oca kecega.
11 Au sa qai raica na cakacaka kecega sa cakava na ligaqu kei na oca kecega au sa vakaocai au kina, io, sa ka wale kecega, ka sa vaka ga na tobo cagi, sa sega na kena yaga ena ruku ni matanisiga. Nai Cavacava Ni Yalomatua Kei Na Yalowai
12 Au sa qai vuki me'u goleva na yalomatua kei na lialia kei na yalowai; Na cava ena rawa ni cakava na tamata me rawa ni tui kina?— Na ka ga sa cakava oti o koya.
13 Au sa qai raica ni yalomatua e vinaka vei yalowai sa vaka kina na rarama mai na butobuto.
14 Na mata ni tamata sa tiko e uluna. Sa lako na lialia ena butobuto, Io, au sa kila, na ka vaka oqo sa yaco vei ira kecega.
15 Au sa tukuna kina ki na yaloqu, "Na ka sa yaco vua na lialia, Sa yaco talega vei au Na cava au sa yalomatua cake kina?" "Oqo sa ka wale talega."
16 Era sa sega ni nanumi tale na yalomatua mai vei ira na lialia me sega ni mudu. Na ka kece oqo era na guilecavi talega ena siga sa lako tiko mai. Era mate vakacava na tamata yalomatua? Me vaka ga na lialia!
17 O koya oqo au sa cata kina na bula ena vuku ni cakacaka sa caka oti ena ruku ni matanisiga, sa veivakararawataki, sa ka wale kecega ka sa vaka ga na tobo cagi.
18 Au sa cata na noqu cakacaka kecega, o koya au sa vakaocai au kina ena ruku ni matanisiga baleta ni'u na laiva kece vei koya ena muri au mai.
19 O cei ena kila se na tamata yalomatua o koya se tamata yalowai? Io, ena lewa kece o koya na ka au sa buno oti kina. Au a cakava o ya ena noqu yalomatua. Oqo sa ka wale kecega.
20 O koya oqo, au sa vukica kina na yaloqu ka sega ni via kauwaitaka na cakacaka kece au sa vakaocai au kina ena ruku ni matanisiga oqo.
21 Na cava me nona na tamata ena vuku ni nona cakacaka sa oca kina, ena yalomatua ena vuku kei na maqosa, ia, sa qai biuta na nona i votavota vua e dua sa sega ni oga kina. Oqo sa ka wale talega ka sa rui ca vakalevu.
22 Na cava na tamata ena nona cakacaka kece, kei na gu ni lomana, kei na nona oca kece ena ruku ni matanisiga oqo?
23 Sa rarawa ga ena nona veisiga kece, ena bogi sa sega ni cegu. Ni sa ka wale na ka kecega.
24 Sa sega kina na ka e vinaka cake me kana ka gunu ga, me vakacegu kina me marautaka na yalona na cakacaka ni ligana. Oqo talega au sa raica ni sa cakacaka ga ni liga ni Kalou.
25 O cei e rawa ni kana, se o cei ena rawa ni marau cake mai vei au?
26 Na Kalou sa solia na yalomatua kei na vuku kei na reki vua na tamata sa vinaka e matana; vua nai valavala ca, sa soli vua na cakacaka me kumuna ka vakasoqona vata, me soli kina vua sa vinaka vua na Kalou. Oqo talega sa ka wale sara ka sa vaka ga na tobo cagi.


Chapter 3

1 Ki na veika kecega sa tu na kena gauna, Na gauna kei nai naki ena ruku i lomalagi:
2 Na gauna me sucu kina e dua, Na gauna me mate kina e dua; Na gauna ni teitei, Na gauna me tamusuki kina na ka sa tei;
3 Na gauna ni veivakamatei, Na gauna ni veivakabulai; Na gauna ni basubasu Na gauna ni tara cake;
4 Na gauna ni tagi, Na gauna ni dredre Na gauna ni tagi vakararawa Na gauna ni veimeketi;
5 Na gauna ni bini vatu, Na gauna ni tala vatu, Na gauna ni veimokoti Na gauna me oti kina na veimokoti;
6 Na gauna ni solia; Na gauna ni kumuna Na gauna ni maroroya, Na gauna ni kena kau tani na ka sa maroroi;
7 Na gauna ni dresudresu, Na gauna ni culacula; Na gauna ni veigaluvi Na gauna ni veivosaki;
8 Na gauna ni veilomani, Na gauna ni veicati; Na gauna ni valu, Na gauna ni sautu.
9 Na cava na kena yaga vua na tamata na ka sa dau cakacaka kina o koya?
10 Au sa raica oti na ka sa dausolia na Kalou me na vakacegui ira kina na luve ni tamata.
11 Na Kalou sa cakava vakarairaivinaka na ka kecega, ena kena gauna talega. Sa biuta na sega ni mudu ki na yalo ni tamata, sa sega kina na tamata sa raica rawa na ka sa cakava na Kalou mai na i vakatekivu ka yacova nai vakataotioti.
12 Au sa kila, ni sa sega tale na ka e vinaka cake ena kena oqo, o ya me reki tikoga na tamata ka caka vinaka ni se bula tiko,
13 Kei na tamata talega me gunu ka kana, ka rekitaka na vinaka ni nona cakacaka – oqori sai solisoli ga ni Kalou.
14 Au sa kila ni veika kece e cakava na Kalou, sa talei ka sega ni mudu. Sa sega na ka me vakuri kina Sa sega talega na ka me kautani mai kina. Sa cakava kecega oqo, me rere tiko kina vei koya na tamata.
15 Na veika sa oti, kei na veika sa vo tu me vakaoti, Na Kalou sa vinakata me raica nai tukutuku ni veika sa caka oti. Sa Yaco Tikoga Na Veika Sa Sega Ni Dodonu Me Yaco
16 Au sa raica ena ruku i matanisiga oqo; Ena i tikotiko ni veilewai, sa tiko talega kina nai valavala e ca; Ena vanua ni cakacaka dodonu, sa tiko talega kina na cakacaka e ca.
17 Au sa tukuna ki na yaloqu, "Na Kalou ena lewai ira na dodonu kei ira na ca, ni sa na dua na gauna ni vei i naki kecega kei na vei cakacaka kecega."
18 Au sa tukuna ki na yaloqu, "Baleta na ka era sa taukena na luve ni tamata, sa vakatovolei ira na Kalou, me rawa ni ra raica, me ra kila talega, ni ra sa vaka ga na manumanu."
19 Na ka sa dau yaco vei ira na tamata, sa yaco talega vei ira na manumanu; sa mate e dua, sa mate talega o koya ka dua. E rau sa cegu ruarua. Sa sega kina ni uasivi na tamata mai na manumanu, sa ka wale na ka kecega.
20 E ra sa lako kecega kina dua na vanua: Era sa lako kecega mai na soso Era na lesu tale ki na soso.
21 O cei sa kila rawa na yalo ni luve ni tamata ni sa lako cake, kei na yalo ni manumanu ni sa lako sobu?
22 Au sa kila ni sa sega tale na ka e vinaka vua na tamata, me marautaka ga na nona cakacaka, oqori na nona i votavota. O cei ena rawata me kauti koya tale mai me mai raica na ka sa cakava oti?


Chapter 4

1 Au sa lesu tale mai ka vakaraica na ka ni veivakaocai ena ruku ni matanisiga: Ka raica, na wai ni mata vei ira sa vakaocai, sa sega vei ira na veivakaceguiOEna yasana vei ira na dauveivakaocai, sa tu kina na kaukauwa, ia, sa sega vei ira na dauveivakacegui.
2 O koya oqo, au sa vakacecerei ira kina na mate, ni ra sa mate oti, mai vei ira na bula, era sa bula tiko.
3 Io, sa vinaka vei rau ruarua oqori, o koya se sega ni basika mai me bula. O koya e se sega ni raica na caka ca ena ruku ni matanisiga oqo. Sa Ka Wale Na Oca
4 Oqo tale, au sa raica na nona oca, na nona cakacaka vakamatau e dua na tamata, sa ka ni nona vuvu e dua tale na tamata. Oqo sa ka wale sara, ka sa vaka ga na tobo cagi.
5 Na lialia sa roqo liga; ka sa kania ga na yagona.
6 Sa vinaka ni sinai tiko na ligamu ka galu tiko, ka ca ni sinai ruarua tiko na ligamu ka oca tiko, oqori na tobo cagi wale ga.
7 Au sa lesu mai ka raica, sa ka wale na ka kecega:
8 Sa dua, sa tiko duadua ga, sa sega na nona i tokani, sa sega na luvena se tacina, ia, sa sega ni vakaiyalayala na nona cakacaka, sa sega ni mamau ena i yau na matana. Io, sa sega ni vakatataro me taroga, "Au oca tiko oqo ena vuku i cei?" Oqo sa ka wale talega ka veivakalolomataki.
9 Rua sa vinaka mai na dua, baleta ni rau rawata na kena i sau ni nodrau cakacaka.
10 Kevaka sa lutu e dua, e dua tale ena keveta cake na wekana. E na ca vei koya sa tiko duadua ni sa lutu, ni sa sega e dua me vukei koya cake.
11 Kevaka e rau sa davo vata e rua, e rau na katakata; e na katakata vaka cava e dua ni sa tiko duadua?
12 E dina, ena vakamalumalutaki e dua mai vua tale e dua, ke rua, e rau sa kaukauwa cake mai vua, ena cavuka vakadredre na wa e tolu sa tali vata. Sa Yali Na Nona Kilai Levu
13 Sa vinaka na dravudravua kei na cauravou yalomatua mai vei koya na tui sa qase ka yalowai ka sa sega ni nanumi tale.
14 Ni sa lako mai o koya mai na valeniveivesu me mai buli me tui, e dina ni a sucu dravudravua mai na nona matanitu.
15 Au sa raica na ka bula kece ena ruku ni matanisiga; e rau sa tiko vata kei nai karua ni cauravou, o koya ena tu ena vukuna.
16 Sa sega ni oti ki vei ira kece na tamata o koya sa buli me tui; o ira kece ena muri koya mai era na sega ni marautaki koya. Oqo talega sa ka wale ka sa vaka ga na tobo cagi.


Chapter 5

1 Mo yaloqaseqase, ni o sa lako ki na vale ni Kalou; Mo kusarawa ni vakarorogo ka berabera ni vakacabora nai soro ni tamata lialia, ni ra sa sega ni ra kila ni ra sa dau caka ca.
2 Mo kakua ni vakatotolo ni vosa, se na yalomu me cavuta vakariri e dua na ka ena mata ni Kalou. Sa tiko mai lomalagi na Kalou, o iko e vuravura; O koya oqo me lailai kina na nomu vosa.
3 Na tadra e dau basika ni sa levu tiko na ka e daucaka, Na domo ni lialia sa daukilai ni sa levu na nona vosa.
4 Ni o sa cakava na yalayala vua na Kalou, mo cakava sara vakatotolo; Sa sega ni dau marautaki ira na lialia o koya. Cakava vakatotolo na ka o sa yalayala kina -
5 Sa vinaka cake mo kua ni yalayala ka ca ni o sa yalayala, qai sega ni vakayacora.
6 Kua ni vakatara na vosa ni gusumu me valavala ca kina na yagomu, se mo tukuna vua na talai ni Kalou ni o ya e dua na cala lailai. Na cava me cudru kina na Kalou ena vuku ni nomu ulubale ka vakacacana kina na cakacaka ni ligamu?
7 Sa levu na tadra sa levu talega na vosa, oqo sa ka wale kecega. Mo rerevaka na Kalou.
8 Kevaka o sa raica nodra vakalolomataki na dravudravua, na veivaka saurarataki, na vakagolei cala ni lewa kei na dodonu ena vanua, kua ni yavavala kina; ni sa tiko e dua sa levu cake me vakaraici ira na veiliutaki ka lewai ira.
9 Na vuata ni vanua sa noda kece, na tui vakataki koya sa qaravi mai na vanua;
10 O koya sa lomana na siliva, ena sega ni mamau mai na siliva; se, saga me vakalevui nai yau. Oqo sa ka wale talega.
11 Ni sa levu na kakana, Sa levu talega o ira na kana; Sa qai vaka e vei na tubu me nona nai taukei o koya eda vei rai mata vata tiko?
12 Na nona moce na tamata daucakacaka sa rui kamikamica, Ke sa kana vakalailai se kana vakalevu; Ia, na levu ni nona i yau ena sega ni vakatarai koya me moce.
13 Sa dua na ka ca levu, au sa raica ena ruku ni matanisiga: Na i yau sa maroroi me vakamavoataki ira na kena i taukei
14 Sa rusa na vutuniyau ena vuku ni vakacalaka; ni sa vakasucuma na luvena sa sega na ka e tu e ligana.
15 Me vaka na nona lako mai ketei tinana, ena lesu luvaiwale tale, me lako, me vaka na nona lako mai; E na sega ni kauta e dua na ka sa cakava, se na ka me taura rawa na ligana.
16 Oqo talega e dua na ca levu - me vaka sara ga na nona lako mai, ena vakatalega kina, na nona lako yani; sa qai cava na kena yaga, ni sa vaka ga na cagi na oca kecega?
17 E na nona veisiga kece, sa kana ena butobuto, Sa levu mai na rarawa na tauvimate kei na cudru.
18 Oqo na ka, au sa raica: Sa vinaka vua e dua me kana ka gunu ka marautaka na nona cakacaka kei na nona oca ena ruku ni matanisiga sa solia vei koya na Kalou, ni sai koya ga o ya na nona i votavota.
19 Ki vei ira kece na tamata sa soli vei ira mai vua na Kalou na vutuniyau kei nai yau, kei na kaukauwa me kana kina, me taura na nona i votavota ka marau tiko ena nona cakcaka – oqo nai solisoli ga ni Kalou.
20 Ni na sega ni tiko vata na lecaika ena veisiga ni nona bula, baleta ni sa maroroi koya tiko na Kalou me osooso tiko ena marau ni yalona.


Chapter 6

1 Sa dua na ka ca au sa dau raica vakalevu ena ruku ni matanisiga, ka e ra sa dau vakamatautaki ira kina na tamata:
2 Na tamata ka soli vua nai yau kei na vutuniyau kei na dokai, me kua ni yali kina vua e dua na ka sa gadreva, ia na Kalou sa sega ni solia vua na kaukauwa me kana mai kina, sa mai kana ga kina na kaitani, oqo talega sa ka wale ka veivakararawataki vaka ca sara.
3 Kevaka e dua na tamata sa sucu vua e dua na drau na gone, ka levu na nona veiyabaki ni bula, ia na yalona sa sega ni mamau ena dua na ka vinaka, se, me kua mada ga ni caka na nona veibulu, au sa tukuna tiko ga, ni vinaka cake vua e dua sa sucu qai mate doleO
4 Ni sa lako wale mai o koya ka lesu ena butobuto, kei na yacana sa ubia na butobuto.
5 E dina ni sa sega ni raica na matanisiga se kila e dua na ka, o koya oqo sa levu na nona vakacegu mai vei koya na tamata vutuniyau oqo,
6 Kevaka mada ga, sa bula me vakaruataki na yabaki e udoluOia sa sega beka ni da na lako kecega ki na dua na vanua?
7 Na cakacaka kecega ni tamata sa ka ga ni gusuna, ia, na yalo sa sega ni vakacegu tiko.
8 Na cava tale e vinaka kina o koya na yalomatua mai vei koya na yalowai? Na cava sa tiko vua na dravudravua, o koya sa kila na nona i lakolako ena kedra maliwa na bula?
9 Sa vinaka na ka sa raica na matamu, mai na vakanananu ni nomu gagadre. Oqo talega sa ka wale sara ka sa vaka tikoga na vakatobo cagi.
10 Na cava ga sa vakayacani oti kina na tamata, Sa kilai oti tu ni sa tamata; Sa sega kina ni rawa vua me sivi koya sa levu ka kaukauwa mai vua.
11 Me vaka ni sa levu na ka me vakatubura na ka wale ga, me uasivi vakacava na tamata?
12 O cei sa kila na ka e vinaka vua na tamata ena bula oqo, na nona veisiga wale kece o koya sa vaka ga na yaloyalo? O cei sa rawa ni tukuna vua na tamata, na cava ena yaco vua ena ruku ni matanisiga oqo?


Chapter 7

1 Na yaca vinaka sa vinaka cake mai na waiwai boi vinaka, na siga ni mate sa vinaka cake mai na siga ni sucu;
2 E vinaka cake mo lako ki na vale ni vakaloloku mai na lako ki na vale ni kana magiti, ni o ya nai cavacava ni tamata kecega, ka sa ka bibi vua na tamata.
3 Na rarawa sa vinaka cake mai na veidredrevaki, Ni sa rarawa na bula sa vakavukui kina na yalo.
4 Na yalodra na yalomatua sa tiko ena vanua ni so mate, na yalo ni tamata lialia sa tiko ena vanua ni marau vakalialia.
5 Sa vinaka mo rogoca na nodra veivakadodonutaki na yalomatua mai na nodra lagasere na lialia.
6 Me vaka na cacalidilidi ni buka ena ruku ni kuro, sa vakakina na nodra dredre na lialia, oqo talega sa ka wale sara.
7 Sa dina sara, na veivakasaurarataki sa vakayalia na nona i naki na yalomatua. Na veivakaqumi sa veivakayalolailaitaki.
8 Nai cavacava ni dua na ka sa vinaka cake mai nai tekitekivu ni ka, na yalomalua sa vinaka mai na yalo dokadoka.
9 Mo kua ni vakatotolotaka na yalomu, mo cudru kina, na cudru sa dau roqota tiko o koya na lialia.
10 Mo kua ni tukuna "Ni sa vinaka na siga ena noa mai na siga ni kua?" Ni o sa sega ni vakaqaqa matua na ka oqo.
11 Na yalomatua sa vinaka ni sa tiko vata nai votavota, ka sa yaga vakalevu vei ira sa bula tiko.
12 Sa veitaqomaki na yalomatua me vaka sa veitaqomaki talega nai lavo, Na uasivi ni kila ka, sai koya, ni sa yalomatua, sa solia na bula vei ira ga sa tiko vei ira.
13 Dou vakaraica mada na cakacaka i Jiova: O cei ena rawa ni vakadodonutaka na ka sa vakavevea o koya?
14 Ena gauna ni sautu, mo reki tiko, Ena gauna dredre, mo vakararai vinaka: Na Kalou sa lesia oqo, sa lesia talega o ya, me kila kina na tamata ni na sega ni rawa ni kila na ka ena yacovi koya ni sa oti o koya.
15 Au sa raica kece na veika kece ena veisiga ni noqu tu wale. Sa dua na tamata ca, sa bula balavu ena nona ca.
16 Mo kakua ni yalododonu sara se mo kua ni yalomatua sara: ena vuku ni cava o sa via vakarusai iko kina?
17 Mo kakua ni ca sara se mo kakua ni lialia sara: e na vuku ni cava o sa via mate dole kina?
18 Sa ka vinaka mo taura oqo, mo kakua talega ni kauta tani na ligamu mai vua tale e dua; ni o ira ga sa rerevaki Jiova. Sa dro bula mai na ka kece oqo.
19 Na yalomatua sa vei vakayalomatuataki, Sa uasivi cake mai vei ira na lewe tini na veiliutaki ena koro.
20 Sa sega ni dua na tamata dina e vuravura me caka vinaka, sa sega ni valavala ca.
21 Mo kakua talega ni biuta ki lomamu na ka kecega era tukuna na tamata, De o rogoca kece, qai kila ni sa vosacataki iko na nomu dauveiqaravi.
22 Sa vuqa talega na gauna, na yalomu sa kila, ni o dau vosacataki ira talega na tamata.
23 Ena ka kece oqo, au sa vakadinadinataka ena yalomatua, au sa tukuna, "Au sa vuku," Io, sa yawa dina mai vei au.
24 Ena vuku ni ka o ya, sa yawa sara mai vei au ka sa rui titobu sara, o cei ena rawa ni kunea?
25 Au sa saga me'u vakasaqara me'u kunea na yalomatua kei nai balebale ni ka, me'u kila na ca ni lialia, na yalowai, io na nodra lialia na lialia sara.
26 Au sa qai kunea ni sa levu na gaga ni mate. Na yalewa sa i cori ka dau kaukauwa, Na ligana sa veivesu, O koya sa vinaka vei Jiova, sa dro tani mai vei koya, kei ira nai valavala ca era na vesuki mai vei koya.
27 "Oqo na ka, kau sa raica", sa tukuna na Dauvunau, "Na vakuri ni dua na ka, ki na dua tale me kilai kina na vuna,
28 O koya oqo sa vakasaqara tiko na yaloqu sa sega ni kunea; e dua na tagane vei ira na udolu, au sa kunea, ia, me dua na yalewa mai vei ira oqo au sa sega ni kunea.
29 Sa dina, oqo ga au sa kunea, na Kalou sa bulia na tamata me yalododonu, ia era sa vakasaqara ga na veika vovou e vuqa."


Chapter 8

1 O cei sa vuku? Me kila nai vakavakadewa ni ka? Na yalomatua ni tamata sa vakararamataka na matana, na ca ni matana sa veisau.
2 Au sa vakasalataki iko, "Maroroya na nona i vakaro na tui, ena vuku ni nomu yalayala vua na Kalou.
3 "Mo kua ni lako vakatotolo mai matana. Mo kua ni tu ena ka e ca, ni sa cakava ga o koya na ka sa vinaka vua."
4 Sa tiko na kaukauwa ena vanua sa tiko kina na nona vosa na tui. O cei me na tukuna vua, "Na cava o sa cakava tiko?"
5 O koya sa muria na nona vosa, sa tiko vinaka tiko, na tamata vuku sa kila vinaka na gauna kei na lewa,
6 E na veika kece, sa tu na gauna, sa tu talega na lewa. E dina sa qai levu ga na leqa ni tamata.
7 Sa sega ni kila o koya na cava ena yaco; o cei ena tukuna vua na ka ena yaco?
8 Sa sega e dua sa tu vua na kaukauwa me lewa na yalo ka taura tiko na yalo, Sa sega e dua me lewa na siga ni mate. Sa sega na veisereki e nai valu o ya, Na caka ca ena sega ni sereki ira rawa nai lawalawa sa soli yani vei koya.
9 Au sa raica na ka kece oqo, au sa biuta ki na yaloqu na cakacaka kece sa caka ena ruku ni matanisiga oqo: Sa dua na gauna sa soli lewa kina e dua vua tale e dua, a sa mavoa ga kina o koya sa solia na lewa.
10 Au sa raica ni ra sa buluti na tamata ca, o ira sa dau lako mai, ka lako yani ki na vanua tabu, e ra sa guilecavi mai na koro era sa tiko kina, oqo talega sa ka wale.
11 Na totogi ena vukui koya sa cakava na ka ca, sa sega ni caka vakatotolo, o koya oqo sa gole tiko ga kina na yalodra na tamata ki na cakava na ka ca.
12 E dina, sa caka ca tikoga na tamata ca, na nona veisiga sa vakabalavutaki tiko ga, ia au sa kila ga, na vinaka ena nodra o ira sa rerevaka na Kalou, ka sa rere tiko e matana.
13 Ena sega ni vinaka vei ira na tamata ca, se me vakabalavutaki tiko ga na nodra veisiga sa yaloyalo walega, ni sa sega vei ira na rerevaka na Kalou.
14 Sa dua na ka wale sa yaco tiko e vuravura, sa yaco tiko vua na tamata dodonu na ka sa dauyaco tiko vua na sega dodonu, na ka sa yaco vua na tamata sega yaga sa yaco talega vua na tamata dodonu, Au sa tukuna kina ni sa ka wale na ka kecega oqo.
15 Au sa laveta kina na marau, ni sa sega na ka e vinaka vua na tamata ena ruku ni matanisiga oqo, me kana ga ka gunu ka marau tiko, oqo ga, ena vo tiko vua ena vuku ni nona cakacaka sa solia vua na Kalou ena ruku ni matanisiga oqo.
16 Ni'u sa vakaraica ena yaloqu, me'u kila na yalomatua, me'u raica na cakacaka sa caka ena vuravura oqo, sa sega ni rawa na moce ena bogi se ena siga.
17 Au sa raica ga na cakacaka kece ni Kalou, ni sa sega ni rawa ni kila na tamata na cakacaka sa caka ena ruku ni matanisiga oqo. Kevaka sa vakasaqara na tamata me kunea, sa sega ni rawa; na tamata vuku sa saga me kunea, sa sega ni rawa.


Chapter 9

1 Sa vakananuma na ka kece oqo ena lomaqu, me rawa ni'u na vakaraitaka yani, Ni o ira na yalododonu kei ira na yalomatua kei na nodra cakacaka kecega sa tiko ena liga ni Kalou. Na tamata sa sega ni kila na loloma se na veicati, ena vuku ni ka sa tu e matadra.
2 Sa yaco na ka e vakatautauvata vei ira kecega: Na ka sa yaco vua na yalododonu sa yaco talega vua na yaloca; Na ka sa yaco vua sa savasava sa yaco talega vua sa sega ni savasava; Na ka sa yaco vua sa vakacaboi soro yaco talega vua sa sega ni vakacaboisoro, vua sa vinaka, vua talega sa ca vua sa bubului, vua talega sa sega ni bubului.
3 Sa dua na ka ca sa caka tiko ena ruku ni matanisiga oqo: ni sa dua ga na ka sa yacovi ira kece tiko na tamata. Sa dina, na yalodra kece na tamata sa sinai ena ka ca; na lialia sa tu e lomadra ni ra sa bula tiko, ni oti o ya era sa lako ki na mate.
4 Ia, o koya sa sema ki vei ira na bula, sa dua nai nuinui vei koya, ni sa vinaka cake na koli sa bula tiko mai vei koya na laione sa mate tu.
5 O ira na bula era sa kila tiko ni ra na mate; o ira na mate era sa sega ni kila, sa sega na ka me ra saumi tale kina, e ra sa guilecavi vakadua.
6 Na nodra loloma, na nodra veicati, na nodra vuvu sa oti vakadua; sa sega tale na ka e nodra ena ruku ni matanisiga oqo.
7 Lako, kania na kemu madrai ena marau, gunuva na memu waini ena reki; ni sa raica oti na nomu cakacaka na Kalou.
8 Me vulavula tiko na nomu i sulu, ka me lumuti tikoga na ulumu.
9 Mo marautaki watimu tikoga, o koya o sa lomana ena veisiga kece ni nomu bula wale oqo, o koya sa solia vei iko na Kalou ena ruku ni matanisiga oqo, oqori sa nomui votavota ni bula ena vuku ni cakacaka o sa cakava ena ruku ni matanisiga oqo.
10 Na ka sa kunea na ligamu mo cakava, cakava ena nomu kaukauwa kece, ni sa sega na cakacaka, se na kila, se na yalomatua ena i bulubulu, eda sa lako tiko kina oqo.
11 Au sa lesu mai ka raica, ni sa sega ni ra cici na daucici—se ra vala na kaukauwa, se ra kana na yalomatua, se era vutuniyau ga na yalomatua, se era sa cakacaka ga na kena dau; sa yaco na gauna kei na veisau vei ira kecega.
12 Ni sa sega ni kila na nona gauna na tamata, me vaka na ika sa coko ena lawa, me vaka na manumanu sa biriki ena dai, sa vaka kina o ira na luve ni tamata ena nodra coriti ena gauna ca oqo, ni sa lutuki ira vakasauri.
13 Au sa raica talega na yalomatua ena ruku ni matanisiga, ka sa vinaka sara vei au:
14 Sa dua na koro lailai ka sa tiko kina e vica ga na tamata; sa dua na tui sa mai valuta ka taura vakaukauwa, sa cakava sara na dai me vakavolivolita.
15 Sa kunei e kea e dua na tamata yalomatua ia sa dravudravua, o koya oqo ena nona yalomatua sa vakabula kina na koro. Io, sa sega ni dua e nanuma na tamata o ya.
16 Au sa qai tukuna: "na yalomatua sa vinaka cake, mai na kaukauwa, e dina ga sa vakawaletaki na yalomatua ni tamata, kei na nona vosa sa sega ni rogoci.
17 Na vosa ni yalomatua sa vosataki vakamalua me rogoci, mai na nodra kaikaila na veiliutaki lialia.
18 Na yalomatua sa vinaka cake mai na i yaragi ni valu; ia e dua na tamata i valavala ca, sa vakacacana e vuqa na ka vinaka."Dauvunau 9 1 Sa vakananuma na ka kece oqo ena lomaqu, me rawa ni'u na vakaraitaka yani, Ni o ira na yalododonu kei ira na yalomatua kei na nodra cakacaka kecega sa tiko ena liga ni Kalou. Na tamata sa sega ni kila na loloma se na veicati, ena vuku ni ka sa tu e matadra. 2 Sa yaco na ka e vakatautauvata vei ira kecega: Na ka sa yaco vua na yalododonu sa yaco talega vua na yaloca; Na ka sa yaco vua sa savasava sa yaco talega vua sa sega ni savasava; Na ka sa yaco vua sa vakacaboi soro yaco talega vua sa sega ni vakacaboisoro, vua sa vinaka, vua talega sa ca vua sa bubului, vua talega sa sega ni bubului. 3 Sa dua na ka ca sa caka tiko ena ruku ni matanisiga oqo: ni sa dua ga na ka sa yacovi ira kece tiko na tamata. Sa dina, na yalodra kece na tamata sa sinai ena ka ca; na lialia sa tu e lomadra ni ra sa bula tiko, ni oti o ya era sa lako ki na mate. 4 Ia, o koya sa sema ki vei ira na bula, sa dua nai nuinui vei koya, ni sa vinaka cake na koli sa bula tiko mai vei koya na laione sa mate tu. 5 O ira na bula era sa kila tiko ni ra na mate; o ira na mate era sa sega ni kila, sa sega na ka me ra saumi tale kina, e ra sa guilecavi vakadua. 6 Na nodra loloma, na nodra veicati, na nodra vuvu sa oti vakadua; sa sega tale na ka e nodra ena ruku ni matanisiga oqo. 7 Lako, kania na kemu madrai ena marau, gunuva na memu waini ena reki; ni sa raica oti na nomu cakacaka na Kalou. 8 Me vulavula tiko na nomu i sulu, ka me lumuti tikoga na ulumu. 9 Mo marautaki watimu tikoga, o koya o sa lomana ena veisiga kece ni nomu bula wale oqo, o koya sa solia vei iko na Kalou ena ruku ni matanisiga oqo, oqori sa nomui votavota ni bula ena vuku ni cakacaka o sa cakava ena ruku ni matanisiga oqo.
10 Na ka sa kunea na ligamu mo cakava, cakava ena nomu kaukauwa kece, ni sa sega na cakacaka, se na kila, se na yalomatua ena i bulubulu, eda sa lako tiko kina oqo.
11 Au sa lesu mai ka raica, ni sa sega ni ra cici na daucici—se ra vala na kaukauwa, se ra kana na yalomatua, se era vutuniyau ga na yalomatua, se era sa cakacaka ga na kena dau; sa yaco na gauna kei na veisau vei ira kecega.
12 Ni sa sega ni kila na nona gauna na tamata, me vaka na ika sa coko ena lawa, me vaka na manumanu sa biriki ena dai, sa vaka kina o ira na luve ni tamata ena nodra coriti ena gauna ca oqo, ni sa lutuki ira vakasauri.
13 Au sa raica talega na yalomatua ena ruku ni matanisiga, ka sa vinaka sara vei au:
14 Sa dua na koro lailai ka sa tiko kina e vica ga na tamata; sa dua na tui sa mai valuta ka taura vakaukauwa, sa cakava sara na dai me vakavolivolita.
15 Sa kunei e kea e dua na tamata yalomatua ia sa dravudravua, o koya oqo ena nona yalomatua sa vakabula kina na koro. Io, sa sega ni dua e nanuma na tamata o ya.
16 Au sa qai tukuna: "na yalomatua sa vinaka cake, mai na kaukauwa, e dina ga sa vakawaletaki na yalomatua ni tamata, kei na nona vosa sa sega ni rogoci.
17 Na vosa ni yalomatua sa vosataki vakamalua me rogoci, mai na nodra kaikaila na veiliutaki lialia.
18 Na yalomatua sa vinaka cake mai na i yaragi ni valu; ia e dua na tamata i valavala ca, sa vakacacana e vuqa na ka vinaka."


Chapter 10

1 Na lago mate sa vakaboicataka na waiwai boi vinaka sara, sa qai vakavuna na kena boica, sa vaka kina na nona lialia na yalowai ki vua na yalomatua e dokai ka vakarokorokotaki.
2 Na yalona na tamata yalomatua sa tiko ena ligana i matau, na yalona na lialia sa tiko ena ligana i mawi.
3 Kevaka sa lako tu ena sala na lialia, sa sega vua na yalomatua, sa vakaraitaka vei ira kecega ni sa tamata lialia.
4 Kevaka sa cati iko na yalona na i liuliu, kua ni biuta na nomu i tutu, ni sa bokoca na ka kecega e cala na veivinakati.
5 Sa dua na ca levu au sa raica ena ruku ni matanisiga oqo, ni sa tekivu na cala mai vei ira na veiliutaki;
6 Sa laveti cake na lialia ka sa tiko e ra na vutuniyau.
7 Au sa raici ira na bobula ni ra sa vodo ose tiko, kei ira na turaga era sa taubale tiko me vaka na bobula.
8 O koya sa kelia na qara, sa lutu ga kina, kei ira sa basuka na lalaga sa kati ira na gata.
9 O koya sa voroka na vatu, sa rawa ni mavoa kina, kei koya sa kola na kau sa ka me qaqarauni kina.
10 Na malumalumu ni dua na i matau, sa sega ni gata kina, sa ka ni veivakaocai, ia na yalomatua sa rawa kina na kau.
11 Na gata ena kati kevaka sa sega ni vakamenemenei, sa vakakina na lialia.
12 Na vosa mai vua na tamata yalomatua sa rui rogorogo vinaka, ia na lomadra na lialia sa veitilomi;
13 Na vosa ni gusuna sa tekivu ena lialia ka vakacavari ena veivakalialiai.
14 Sa levu na nona vosa na lialia, Sa sega ni dua e kila: O cei ena rawa ni tukuna vua na ka ena yaco vua ena siga mai muri?
15 Na nodra cakacaka na lialia ena vakaocai ira, ni ra sega mada ga ni kila na sala ki na koro!
16 E na ca ki vei iko na vanua, kevaka sa nomu tui na gone lailai, ka era sa dau vakani cala na kena ravouvou!
17 Sa kalouvinaka o iko na vanua ni sa nomu tui na luve ni turaga, ka era sa kana ena kena gauna dodonu o ira na ravouvouOme ra kaukauwa ka sega ni ka me ra daumateni kina!
18 Na vucesa era vuca kina na veivale, kei na vakasavu liga sa turu kina na vale.
19 Na kana magiti sa ka ga ni veidredrevaki, Na waini sa ka ni marau: Io, na i lavo sai sau ni ka kecega.
20 Kakua ni o rulaka na tui, me kua mada ga mai na nomu vakanananu; Kakua ni rulaka na vutuniyau, me kua mada ga mai na nomu i mocemoce; Ni sa rawa vei ira na manumanu vuka me ra kauta na rorogo ni domomu, se na manumanu sa vuka tu ga, me tukuna na ka.


Chapter 11

1 Biuta na sore ni sila ena wai, o na raica ni sa tubu mai, ni sa oti e vica na siga.
2 Solia na i vakarau e vitu, io me walu talega, ni o sa sega ni kila na ca cava ena yaco e vuravura me vakacacana nai vakarau.
3 Kevaka sa levu na vei o ni uca, e ra na tau mai ki vuravura; Kevaka sa bale na vunikau ki na ceva se ki na vualiku, na yasana sa bale kina ena tiko ga kina.
4 O koya sa vakaraica na draki, ena sega ni kakaburaki, o koya sa raica na vei o ena sega ni tamusuka.
5 Ni o sa sega ni kila na sala ni cagi, se sa tubu vakacava na sui mai vua na gone ena kete i tinana, o sa sega ni kila vakakina na cakacaka ni Kalou o koya sa cakava na ka kece oqo.
6 E na mataka mo cavuraka na sore ni sila, ni sa yakavi mai, mo kua ni guce, Ni o sa sega ni kila o cei ena vinaka, o koya oqo se o ya, se oi rau ruarua.
7 Sa dina, na rarama sa rui vinaka, ka sa ka talei ki na matada me da raica na matanisiga;
8 Kevaka sa balavu na nona bula e dua na tamata ka sa marautaka kece, me nanuma talega na veisiga butobuto, Ni sa levu talega. Sa kena i soqoni kece oqo, me sa ka wale sara.
9 O iko na cauravou, mo reki tiko ena veisiga ni nomu cauravou, me sa dau vakauqeti iko tiko na yalomu, kei na ka sa raica na matamu, ia, mo kila ga, na Kalou ena tarogi iko ena veika kece oqo.
10 Mo kauta tani na rarawa mai na yalomu, Mo kauta tani na ca mai na yagomu, Na gone kei na cauravou sa ka wale sara.


Chapter 12

1 Mo nanumi koya ka Buli iko ena veigauna ni nomu tubu cake. Mo tamata bula mai. Ni se bera ni yaco mai na veisiga dredre mo tukuna kina vaka oqo, "Au sa sega ni vinakata":
2 Ni se cila tiko na siga, na vula, na kalokalo, Ni se bera talega ni lesu mai na o ni sa tau oti na uca;
3 E na siga sa sautanini kina nai vakatawa ni vale, na tamata kaukauwa ena cuva; Sa cegu mai na qaqi sila ni ra sa lewe lailai, sa buwawa mai na rai;
4 Ni sa sogo mai na katuba ni veigaunisala, na rorogo ni qaqi sila sa lailai mai; ni sa tucake mai e dua ena rorogo ni manumanu, o ira kece na goneyalewa dau lagasere era sa cuva mai.
5 Ni ra sa rerevaka na cecere kei na veika dauveivakarerei; ni sa lavouvou mai na amodi, sa veivakaocai na vodre, sa sega ni rawa na ka e gadrevi, ni sa lako na tamata ki na nona vale me sega ni mudu, kei na nodra sereki ka vakagalalataki na dautagi – me ra sa lako ena sala.
6 Mo nanumi koya ka Buli iko, ni se bera ni sereki nai vesu siliva, ni se bera ni voroki na bilo koula, ni se bera ni katebe na bilo mai nai vurevure, ni se bera ni musuki na ka me vaka mai nai keli ni wai.
7 Ena qai lesu na soso kina soso, na yalo ena lesu vua na Kalou o koya ga e solia.
8 "Sa ka wale sa ka wale," sa tukuna na Dauvunau. "Sa ka wale na ka kecega." Nai Tavi E Taucoko Ni Tamata
9 Ni sa yalomatua o koya na Dauvunau, E se vakavulici ira tikoga na tamata ena vuku, sa vakasama tiko, ka qara matua, ka veidutaitaka na vosa e vuqa.
10 Na Dauvunau sa vakasaqara na vosa donu, na ka sa volai, sa dina ka sa dodonu sara na vosa dina.
11 Na nona vosa na yalomatua sa vaka na yava ni me sa vesuka na veivatu, na nona vosa na vuku sa vaka nai vako sa vakoti vakavinaka mai vua nai Vakatawa.
12 Mo kila talega oqo na Luvequ, mo vakasalataki vakavinaka ena ka oqo, na vola nai vola ena sega ni oti, na vulica nai vola ena ka ni oca ki na yago taucoko.
13 Me da rogoca sara nai cavacava ni ka kecega oqo. Mo rerevaka na Kalou, ka maroroya na nona i vakaro. Ni sai koya oqo na i tavi taucoko ni dua na tamata.
14 Na Kalou ena qai vakalewa vinaka na cakacaka kecega sa caka; kei na veika kecega sa caka vuni, se vinaka se ca.